Has altın diye adlandırılan altın, bin üzerinden bin değerle ifade edilen, yani yüzde yüz saf ve katıksız altındır. İnternet sitelerinde, televizyonlarda ve haber kanallarında gördüğümüz “altın gram fiyatı” dediğimiz şey, tam olarak bu has altının fiyatıdır.

Bu yazı, Bilezikçi Kuyumculuk markasının sahibi ve Bilezikci.com'un kurucusu Gökhan Yılmaz tarafından kaleme alınmıştır. Keyifli okumalar..

Külçe altın ise fiziken bir araya getirilebilmesi ve kalıp şeklini alabilmesi için içerisine çok küçük oranda katkı maddeleri eklenmiş halidir. Bu nedenle külçe altın 1000 üzerinden 995 saflığındadır. Yani 1 kilogramlık bir külçenin içinde yaklaşık 5 gram başka maden bulunur. Bu katkı payı, külçenin formunu koruyabilmesi için teknik olarak zorunludur.

Aynı durum kuyumculardan satın alınan 1 gram, 5 gram, 10 gram, 20 gram, 50 gram, 100 gram, 250 gram ve 500 gramlık tüm sertifikalı külçe altınlar için de geçerlidir. Bu ürünlerin tamamı 995 milyem olarak üretilir.

Has altın ile külçe altının gerçek değerleri arasında yalnızca binde beş oranında bir fark vardır. Ancak iş fiziki ürün satın almaya geldiğinde durum değişmektedir. Külçe altınların paketlenmesi, sertifikalanması, rafinerilerin işçilik maliyetleri ve kuyumcuların zorunlu ticari karları nedeniyle külçe altın fiyatları, has altının gram fiyatından daha yüksek görünür. Bu durum, “külçe altın has altından daha değerli” olduğu için değil, ticari maliyetlerin eklenmesinden kaynaklanır.

Banka Altını Kavramı Nedir?

Son dönemde halk arasında sıkça duyulan bir tabir daha var: “banka altını”.
Aslında teknik olarak böyle bir altın çeşidi yoktur. Bankaların sattığı altın, dünya piyasa fiyatı üzerinden, fiziki işçilik maliyeti eklenmeden oluşturulan nominal değerdir. Bankalar “sanal altın” satar; fiziki bir ürün olmadığı için rafineri işçiliği, sertifika maliyeti ve ambalaj farkı oluşmaz.

Fakat Türkiye’de fiziki altın piyasası, son yıllarda dünya piyasalarının üstünde fiyatlanmaktadır. Bunun nedeni iç piyasadaki arz kısıtları, talep artışı ve fiziki altının dolaşım maliyetleridir. Bu fark zaman zaman gramda 300–400 TL seviyelerine kadar çıkabilmektedir. Yani televizyon ekranında 5400 TL görünen fiyat ile kuyumcuda 5800 TL görülen fiyat arasındaki farkın nedeni kuyumcunun keyfi eklemesi değil; iç piyasanın fiziki altın fiyatlamasıdır. Kuyumcu da altını fiziki olarak alırken aynı yüksek maliyeti ödemektedir.

Özetle;
Has altın = 1000 saflık
Külçe altın = 995 saflık
Fark çok küçük olsa da, fiziki ürünün piyasaya çıkma maliyetleri fiyat algısını değiştirmektedir. Bu nedenle has altın, külçe altın ve banka altını şeklindeki üçlü fiyat ayrımını son yıllarda sıkça duyar hale geldik.

Bu içeriklerimiz de ilginizi çekebilir;

Altın Fiyatları Yükselirken Kuyumcular Gerçekten Para Kazanıyor mu?

Ajda ve Burma Bilezik Karşılaştırması: Yatırım, Kullanım ve Şıklık Rehberi

Kapalı Çarşı Neden Kuyumculuğun Merkezidir?